https://www.budujesz.pl/wiadomosc/wylacznik-nadpradowy-jak-wybrac-jaki-najlepszy/7037/ 2019-05-26 12:05:17.000000

Wyłącznik nadprądowy - jak wybrać? Jaki najlepszy?

Wyłączniki nadprądowe to podstawowy element systemu chroniącego instalację elektryczną oraz podłączone do niej odbiorniki. Sam wybór wyłącznika ma znaczenie kluczowe, ponieważ od niego zależy, czy instalacja faktycznie nie zostanie uszkodzona.

Wyłącznik nadprądowy – charakterystyka

Wyłączniki nadprądowe posiadają tzw. charakterystykę. Jest ona oznaczana literą A, B, C lub D i opisuje wielkość przekroczenia wartości prądu znamionowego, która musi pojawić się w obwodzie, aby uruchomić wyłącznik.

  • Charakterystyka A – wyłącznik uruchamia się natychmiast po przekroczeniu prądu znamionowego. Takimi wyłącznikami chroni się wrażliwą elektronikę, więc nawet jako wyłącznik nadprądowy do mieszkania czasem może się ten typ przydać.
  • Charakterystyka B (taką ma najpopularniejszy wyłącznik nadprądowy B16) – konieczne jest przekroczenie wartości prądu znamionowego od 3 do 5 razy, aby uruchomić wyłącznik. Tego typu używa się do zabezpieczenia urządzeń o niewielkiej mocy rozruchowej – przydadzą się jako wyłącznik nadprądowy do silnika o niedużej mocy albo wyłącznik nadprądowy do lodówki.
  • Charakterystyka C – prąd znamionowy musi zostać przekroczony 5-10 razy. Takie zabezpieczenia sprawdzi się jako wyłącznik nadprądowy do silnika o większej mocy albo wyłącznik nadprądowy do płyty indukcyjnej o mocy kilku kilowatów.
  • Charakterystyka D – wyłącznik uruchamia się po przekroczeniu prądu znamionowego 10-20 razy. Takie zabezpieczenie ma sens w przypadku obwodów, do których podłączone są urządzenia o znacznej mocy rozruchowej, warto jednak pamiętać, że nawet świetlówki kompaktowe czy zasilacze telewizorów i komputerów pobierają na rozruch nawet piętnastokrotnie więcej mocy. Niemniej w sieciach domowych charakterystyka D wyłączników nadprądowych pojawia się rzadko.

Wyłącznik nadprądowy B czy C – poważny dylemat

W teorii wszystko jest proste, ale praktyka jest skomplikowana. Wybór między wyłącznikiem nadprądowym o charakterystyce B i C nie jest oczywisty. Można to oczywiście precyzyjnie policzyć, ale wzór jest skomplikowany, a dokładne cechu użytkowe odbiorników zawsze obarczone są pewnym błędem. Najprostszym sposobem jest tworzenie jak najmniejszych obwodów, bo wówczas łatwiej jest oszacować łączną moc wszystkich odbiorników, ale w praktyce często okazuje się, że wyłącznik o charakterystyce B załącza się w czasie normalnej eksploatacji obwodu – wówczas należy go wymienić na C.

Czy każdy obwód można zabezpieczyć wyłącznikiem nadprądowym?

Wyłączniki nadprądowe w porównaniu z bezpiecznikami topikowymi wydają się rozwiązaniem znakomitym: czułe, precyzyjne, stabilne i mogą być wykorzystane wielokrotnie. Niestety maksymalne parametry użytkowe powodują, że standardowe wyłączniki nadprądowe nie są w stanie zabezpieczyć niektórych obwodów. Typowe wyłączniki działają bowiem w zakresie napięć do 440 V i maksymalnie 125 A (a najczęściej 63 A z prądem wyłączalnym 10 kA). Są więc urządzenia, na przykład niektóre spawarki, które mogą być podłączane jedynie na indywidualnych obwodach, choć i wówczas trzeba się upewnić, w jaki sposób zabezpieczyć dane urządzenie.

Czy firma ma znaczenie?

W przypadku wyłączników nadprądowych marka producenta jest ważna. Wprawdzie teoretycznie wszystkie urządzenia tego samego typu powinny działać w identyczny sposób, jednak doświadczenie pokazuje, że tak nie jest. Droższe wyłączniki nadprądowe bardzo często są wykonane z lepszych materiałów i staranniej, czego efektem jest większa czułość i niezawodność, co sprawia, że nawet wyłącznik, który wielokrotnie zadziałał, nadal będzie skutecznie chronił obwód (zbyt duża liczba wyłączeń może spowodować, że podzespoły wyłącznika ulegną zużyciu).

te trzy marki są wybierane najczęściej, choć już jeśli chodzi o wyłącznik nadprądowy DC, to zdecydowanie prym wiedzie Eaton. Wszystkie te trzy marki razem całkowicie zdominowały rynek i są stosowane w większości instalacji w Polsce i nie tylko.

Wyłącznik nadprądowy – charakterystyka

Wyłączniki nadprądowe posiadają tzw. charakterystykę. Jest ona oznaczana literą A, B, C lub D i opisuje wielkość przekroczenia wartości prądu znamionowego, która musi pojawić się w obwodzie, aby uruchomić wyłącznik.

  • Charakterystyka A – wyłącznik uruchamia się natychmiast po przekroczeniu prądu znamionowego. Takimi wyłącznikami chroni się wrażliwą elektronikę, więc nawet jako wyłącznik nadprądowy do mieszkania czasem może się ten typ przydać.
  • Charakterystyka B (taką ma najpopularniejszy wyłącznik nadprądowy B16) – konieczne jest przekroczenie wartości prądu znamionowego od 3 do 5 razy, aby uruchomić wyłącznik. Tego typu używa się do zabezpieczenia urządzeń o niewielkiej mocy rozruchowej – przydadzą się jako wyłącznik nadprądowy do silnika o niedużej mocy albo wyłącznik nadprądowy do lodówki.
  • Charakterystyka C – prąd znamionowy musi zostać przekroczony 5-10 razy. Takie zabezpieczenia sprawdzi się jako wyłącznik nadprądowy do silnika o większej mocy albo wyłącznik nadprądowy do płyty indukcyjnej o mocy kilku kilowatów.
  • Charakterystyka D – wyłącznik uruchamia się po przekroczeniu prądu znamionowego 10-20 razy. Takie zabezpieczenie ma sens w przypadku obwodów, do których podłączone są urządzenia o znacznej mocy rozruchowej, warto jednak pamiętać, że nawet świetlówki kompaktowe czy zasilacze telewizorów i komputerów pobierają na rozruch nawet piętnastokrotnie więcej mocy. Niemniej w sieciach domowych charakterystyka D wyłączników nadprądowych pojawia się rzadko.

Wyłącznik nadprądowy B czy C – poważny dylemat

W teorii wszystko jest proste, ale praktyka jest skomplikowana. Wybór między wyłącznikiem nadprądowym o charakterystyce B i C nie jest oczywisty. Można to oczywiście precyzyjnie policzyć, ale wzór jest skomplikowany, a dokładne cechu użytkowe odbiorników zawsze obarczone są pewnym błędem. Najprostszym sposobem jest tworzenie jak najmniejszych obwodów, bo wówczas łatwiej jest oszacować łączną moc wszystkich odbiorników, ale w praktyce często okazuje się, że wyłącznik o charakterystyce B załącza się w czasie normalnej eksploatacji obwodu – wówczas należy go wymienić na C.

Czy każdy obwód można zabezpieczyć wyłącznikiem nadprądowym?

Wyłączniki nadprądowe w porównaniu z bezpiecznikami topikowymi wydają się rozwiązaniem znakomitym: czułe, precyzyjne, stabilne i mogą być wykorzystane wielokrotnie. Niestety maksymalne parametry użytkowe powodują, że standardowe wyłączniki nadprądowe nie są w stanie zabezpieczyć niektórych obwodów. Typowe wyłączniki działają bowiem w zakresie napięć do 440 V i maksymalnie 125 A (a najczęściej 63 A z prądem wyłączalnym 10 kA). Są więc urządzenia, na przykład niektóre spawarki, które mogą być podłączane jedynie na indywidualnych obwodach, choć i wówczas trzeba się upewnić, w jaki sposób zabezpieczyć dane urządzenie.

Czy firma ma znaczenie?

W przypadku wyłączników nadprądowych marka producenta jest ważna. Wprawdzie teoretycznie wszystkie urządzenia tego samego typu powinny działać w identyczny sposób, jednak doświadczenie pokazuje, że tak nie jest. Droższe wyłączniki nadprądowe bardzo często są wykonane z lepszych materiałów i staranniej, czego efektem jest większa czułość i niezawodność, co sprawia, że nawet wyłącznik, który wielokrotnie zadziałał, nadal będzie skutecznie chronił obwód (zbyt duża liczba wyłączeń może spowodować, że podzespoły wyłącznika ulegną zużyciu).

te trzy marki są wybierane najczęściej, choć już jeśli chodzi o wyłącznik nadprądowy DC, to zdecydowanie prym wiedzie Eaton. Wszystkie te trzy marki razem całkowicie zdominowały rynek i są stosowane w większości instalacji w Polsce i nie tylko.

Kategoria: Poradniki
Data: 26.05.2019
Social
5,0
1 ocena
Moja ocena
Twój podpis zostanie zapamiętany i będzie wyświetlał się przy recenzjach, zapytaniach technicznych oraz komentarzach. Podpis możesz w każdej chwili zmienić w ustawieniach swojego konta.
Lista komentarzy jest pusta.